_teeth whitening
Η λεύκανση δοντιών μπορεί να επαναφέρει το φυσικό χρώμα των δοντιών. Η επιλογή της μεθόδου βασίζεται στην εξέταση των δοντιών, στην αιτία της δυσχρωμίας και στην ανάλυση του χαμόγελου. Ο στόχος είναι ένα φυσικό αποτέλεσμα, εναρμονισμένο με το πρόσωπο και τις εκφράσεις.
_ Πριν / Before

_ Μετά / After

Η λεύκανση δοντιών μπορεί να πραγματοποιηθεί:
1. Στο σπίτι, από τον ίδιο τον ασθενή
2. στο χώρο του οδοντιατρείου από τον οδοντίατρο (μπορεί να αφορά ζωντανό ή απονευρωμένο δόντι),
3. συνδυάζοντας και τις δύο παραπάνω μεθόδους.
Η διάρκεια της διαδικασίας είναι από 60 έως 90 λεπτά ανάλογα με τον τύπο της δυσχρωμίας.
Αφού εξετάσουμε τα δόντια και προστατεύσουμε τα ούλα, εφαρμόζουμε το λευκαντικό υλικό σύμφωνα με το πρωτόκολλο που ταιριάζει στην περίπτωσή σας. Σε ορισμένα πρωτόκολλα χρησιμοποιείται ειδική συσκευή φωτός, όπως το ZOOM, ή laser. Η χρήση φωτός από μόνη της δεν εγγυάται καλύτερο ή πιο μόνιμο αποτέλεσμα· σημασία έχουν η αιτία της δυσχρωμίας, το υλικό και ο σωστός σχεδιασμός της θεραπείας.
Για τη λεύκανση στο σπίτι παίρνουμε αποτυπώματα των δοντιών, για να κατασκευαστούν τα μασελάκια που θα υποδεχθούν τον λευκαντικό παράγοντα.
Στο σπίτι ο ασθενής θα πρέπει να γεμίσει το κάθε μασελάκι με το λευκαντικό ζελέ που του έχουμε δώσει και να το φοράει για τουλάχιστον 4-6 ώρες καθημερινά.
Στις περισσότερες περιπτώσεις, για το επιθυμητό αποτέλεσμα συνήθως θα χρειαστεί δύο ή και τρεις εβδομάδες
Αναλυτικές οδηγίες: Λεύκανση με μασελάκια
Η βελτίωση της εμφάνισης ενός απονευρωμένου δοντιού απαιτεί την εφαρμογή μιας ελαφρά διαφορετικής τεχνικής, με την οποία το δόντι λευκαίνει από το εσωτερικό του.
Εφαρμόζουμε στο χώρο του οδοντιατρείου τον λευκαντικό παράγοντα εντός του δοντιού και στη συνέχεια σφραγίζουμε το δόντι με προσωρινό σφράγισμα αφήνοντας το υλικό να δράσει για 3 ημέρες έτσι ώστε να απορροφηθεί ο λευκαντικός παράγοντας και να ολοκληρωθεί η δράση του.
Η διαδικασία αυτή ή θα έχει αποτέλεσμα με μία μόνο εφαρμογή είτε θα χρειαστεί να επαναληφθεί έως ότου το δόντι αποκτήσει την επιθυμητή απόχρωση.
Δείτε επίσης:
Εκτιμώμενος χρόνος ανάγνωσης: 16 λεπτά
Η λεύκανση δοντιών ξεκινά από 300 €. Το τελικό κόστος εξαρτάται κυρίως από τη μέθοδο: λεύκανση στο ιατρείο (ZOOM, Laser κ.α.) λεύκανση στο σπίτι με εξατομικευμένους νάρθηκες, ή συνδυασμός των δύο. Επηρεάζεται επίσης από το αν χρειάζεται πρώτα καθαρισμός ή κάποια άλλη θεραπεία. Εξετάζουμε πρώτα την υγεία των δοντιών και των ούλων, την αιτία της δυσχρωμίας και το αποτέλεσμα που επιθυμείτε. Έπειτα σας δίνουμε ένα σαφές σχέδιο θεραπείας με συγκεκριμένο κόστος, χωρίς εκπλήξεις.
Η τιμή μιας λεύκανσης καθορίζεται κυρίως από δύο πράγματα: τον οδοντίατρο που την κάνει και τα υλικά που χρησιμοποιεί. Η αμοιβή του οδοντιάτρου αντανακλά την εμπειρία και τον χρόνο του. Ο εξοπλισμός και τα υλικά καθορίζουν πόσο προβλέψιμο, άνετο και σταθερό θα είναι το αποτέλεσμα. Πιστοποιημένα λευκαντικά συστήματα, σωστή προστασία των ούλων και νάρθηκες κατασκευασμένοι ακριβώς για τα δικά σας δόντια κοστίζουν περισσότερο, αλλά κάνουν τη διαφορά ανάμεσα σε μια λεύκανση που απλώς «γίνεται» και σε μια που αξίζει.
Όχι, όταν γίνεται από οδοντίατρο με εγκεκριμένα υλικά και σωστό πρωτόκολλο. Η λεύκανση δεν προκαλεί αποτριβή ούτε απώλεια οδοντικής ουσίας. Δρα χημικά: ο λευκαντικός παράγοντας (υπεροξείδιο του υδρογόνου ή του καρβαμιδίου) διαχέεται μέσα από το σμάλτο και οξειδώνει τις χρωστικές ουσίες που προκαλούν τη δυσχρωμία, χωρίς να αλλοιώνει τη δομή του δοντιού.
Στις περισσότερες περιπτώσεις ναι, αφού πρώτα διερευνηθεί η αιτία της ευαισθησίας, όπως εκτεθειμένες ρίζες, αποτριβές ή ανεπαρκείς αποκαταστάσεις. Με βάση τη διάγνωση, το πρωτόκολλο προσαρμόζεται ως προς τη μέθοδο, τη συγκέντρωση του λευκαντικού παράγοντα και τη διάρκεια εφαρμογής, ώστε η θεραπεία να είναι ασφαλής και άνετη.
Ναι, η ευαισθησία είναι η συχνότερη ανεπιθύμητη ενέργεια της λεύκανσης και θεωρείται αναμενόμενη. Οφείλεται σε προσωρινό ερεθισμό του πολφού και συνήθως υποχωρεί πλήρως μέσα σε 24 έως 48 ώρες. Η επιστημονική βιβλιογραφία δεν έχει δείξει μόνιμη βλάβη στον πολφό ή στη δομή του δοντιού, όταν η λεύκανση γίνεται με σωστό πρωτόκολλο.
Η λεύκανση δεν είναι επώδυνη διαδικασία και δεν απαιτεί αναισθησία. Ορισμένοι ασθενείς εμφανίζουν παροδική ευαισθησία, η οποία οφείλεται στη διάχυση του λευκαντικού παράγοντα μέσω του σμάλτου και της οδοντίνης προς τον πολφό του δοντιού. Πρόκειται για μια φυσιολογική, ήπια και πλήρως αναστρέψιμη αντίδραση.
Οι κλινικές μελέτες δείχνουν ότι το αποτέλεσμα της λεύκανσης παραμένει σταθερό συνήθως για ένα έως τρία χρόνια. Με τον χρόνο παρατηρείται σταδιακή επαναφορά του χρώματος, κυρίως λόγω της εναπόθεσης νέων εξωγενών χρωστικών από τη διατροφή και το κάπνισμα. Ο ρυθμός αυτής της επαναφοράς διαφέρει από άνθρωπο σε άνθρωπο και εξαρτάται από τις διατροφικές συνήθειες και τη στοματική υγιεινή.
Η ανάγκη για επανάληψη ή συντήρηση καθορίζεται με βάση την κλινική εκτίμηση και τον ρυθμό επαναφοράς του χρώματος, που συνήθως εμφανίζεται μετά από ένα έως δύο χρόνια. Η συχνή ή υπερβολική έκθεση στον λευκαντικό παράγοντα δεν οδηγεί σε επιπλέον λεύκανση, καθώς κάθε δόντι έχει ένα όριο ανταπόκρισης, ενώ αυξάνει τον κίνδυνο ευαισθησίας.
Το αποτέλεσμα δεν είναι προκαθορισμένο, γιατί εξαρτάται από την αιτιολογία της δυσχρωμίας. Οι κίτρινες και καφέ αποχρώσεις, όπως αυτές που σχετίζονται με την ηλικία ή τη διατροφή, ανταποκρίνονται συνήθως καλύτερα από τις γκρι αποχρώσεις ή τις δυσχρωμίες που οφείλονται σε φάρμακα ή διαταραχές ανάπτυξης του σμάλτου. Η εκτίμηση γίνεται με κλινική εξέταση και καταγραφή του αρχικού χρώματος. Το τελικό χρώμα αξιολογείται περίπου δύο εβδομάδες μετά, όταν τα δόντια έχουν ενυδατωθεί πλήρως και το χρώμα έχει σταθεροποιηθεί.
Κατά τη λεύκανση το σμάλτο αφυδατώνεται προσωρινά, με αποτέλεσμα να γίνονται πιο εμφανείς προϋπάρχουσες περιοχές υπασβεστοποίησης, δηλαδή περιοχές του σμάλτου με μικρότερη περιεκτικότητα σε μέταλλα. Οι κηλίδες αυτές δεν προκαλούνται από τη λεύκανση. Συνήθως γίνονται λιγότερο ορατές μέσα σε λίγες ημέρες, καθώς το σμάλτο ενυδατώνεται ξανά. Όσες παραμένουν μπορούν να αντιμετωπιστούν με ελάχιστα επεμβατικές τεχνικές.
Οι δύο μέθοδοι διαφέρουν κυρίως στη συγκέντρωση του λευκαντικού παράγοντα και στον χρόνο εφαρμογής. Στη λεύκανση στο ιατρείο χρησιμοποιείται υψηλή συγκέντρωση υπεροξειδίου του υδρογόνου, με προστασία των ούλων, και το αποτέλεσμα επιτυγχάνεται σε μία συνεδρία. Στη λεύκανση στο σπίτι χρησιμοποιείται χαμηλότερη συγκέντρωση υπεροξειδίου του καρβαμιδίου σε εξατομικευμένους νάρθηκες, για διάστημα λίγων εβδομάδων. Οι κλινικές μελέτες δείχνουν συγκρίσιμα τελικά αποτελέσματα, με τη λεύκανση στο σπίτι να συνδέεται συνήθως με μικρότερη ευαισθησία. Ο συνδυασμός των δύο μεθόδων επιτρέπει γρήγορη έναρξη και σταθερό αποτέλεσμα. Η επιλογή γίνεται με βάση την κλινική εικόνα και το είδος της δυσχρωμίας.
Η λεύκανση στο ιατρείο διαρκεί περίπου από 60 έως 90 λεπτά, χρόνος που περιλαμβάνει την καταγραφή του αρχικού χρώματος, την προστασία των ούλων και την εφαρμογή του λευκαντικού παράγοντα σε διαδοχικούς κύκλους. Για τη λεύκανση στο σπίτι απαιτούνται μια επίσκεψη για τη λήψη αποτυπωμάτων και μία για την παράδοση των εξατομικευμένων ναρθήκων και τις οδηγίες εφαρμογής.
Ο όρος «λεύκανση laser» αναφέρεται στη λεύκανση στο ιατρείο με ενεργοποίηση του λευκαντικού παράγοντα από φως ή laser. Συστηματικές ανασκοπήσεις της βιβλιογραφίας δείχνουν ότι η ενεργοποίηση με φως δεν αυξάνει σημαντικά το μακροπρόθεσμο αποτέλεσμα σε σύγκριση με τη χρήση του λευκαντικού παράγοντα μόνου του. Καθοριστικοί παράγοντες για την αποτελεσματικότητα παραμένουν η συγκέντρωση του λευκαντικού παράγοντα, ο χρόνος επαφής με το δόντι και η σωστή διάγνωση.
Ναι. Ο επαγγελματικός καθαρισμός απομακρύνει την οδοντική πλάκα, την τρυγία και τις εξωγενείς χρωστικές, ώστε ο λευκαντικός παράγοντας να διαχέεται ομοιόμορφα στο σμάλτο. Επιπλέον, επιτρέπει την ακριβή εκτίμηση του πραγματικού χρώματος των δοντιών πριν από τη λεύκανση, και επομένως πιο αξιόπιστη αξιολόγηση του αποτελέσματος.
Τις πρώτες 48 ώρες μετά τη λεύκανση, το σμάλτο παρουσιάζει παροδικά αυξημένη διαπερατότητα και αφυδάτωση, ενώ το επίκτητο υμένιο, η λεπτή πρωτεϊνική στιβάδα που προστατεύει φυσιολογικά την επιφάνεια των δοντιών, βρίσκεται σε φάση αναδημιουργίας. Σε αυτό το διάστημα τα δόντια είναι πιο επιρρεπή στην απορρόφηση χρωστικών. Για τον λόγο αυτό συνιστάται η αποφυγή τροφών και ποτών με έντονες χρωστικές ουσίες, όπως ο καφές, το τσάι, το κόκκινο κρασί, τα αναψυκτικά τύπου cola, τα παντζάρια, οι σάλτσες ντομάτας, το κάρυ και τα μούρα.
Το κάπνισμα πρέπει να αποφεύγεται τουλάχιστον για τις πρώτες 48 ώρες. Η πίσσα και η νικοτίνη εναποτίθενται στην επιφάνεια του σμάλτου και προκαλούν εξωγενείς δυσχρωμίες, ιδιαίτερα όταν το σμάλτο παρουσιάζει αυξημένη διαπερατότητα. Μακροπρόθεσμα, το κάπνισμα αποτελεί έναν από τους σημαντικότερους παράγοντες ταχύτερης επαναφοράς του χρώματος.
Συνιστάται αναμονή 48 ωρών. Ο καφές περιέχει πολυφαινόλες και τανίνες, ουσίες με ισχυρή χρωστική δράση, οι οποίες προσκολλώνται ευκολότερα στο σμάλτο όσο αυτό δεν έχει ενυδατωθεί πλήρως και δεν έχει αποκατασταθεί το προστατευτικό υμένιο της επιφάνειάς του.
Η σταθερότητα του αποτελέσματος εξαρτάται κυρίως από τον περιορισμό της εναπόθεσης νέων εξωγενών χρωστικών. Η καλή στοματική υγιεινή, ο περιοδικός επαγγελματικός καθαρισμός και ο περιορισμός της κατανάλωσης ουσιών με έντονη χρωστική δράση επιβραδύνουν σημαντικά την επαναφορά του χρώματος. Όταν χρειάζεται, μια σύντομη συντήρηση της λεύκανσης, με βάση την κλινική εκτίμηση, μπορεί να επαναφέρει το αρχικό αποτέλεσμα.
Όχι. Ο λευκαντικός παράγοντας δρα στις χρωστικές του φυσικού σμάλτου και της οδοντίνης, ενώ τα κεραμικά υλικά και οι σύνθετες ρητίνες δεν μεταβάλλουν το χρώμα τους. Για τον λόγο αυτό, όταν σχεδιάζονται νέες αποκαταστάσεις, η λεύκανση προηγείται. Η επιλογή του χρώματος και η συγκόλληση των αποκαταστάσεων γίνονται μετά από περίπου δύο εβδομάδες, όταν το χρώμα έχει σταθεροποιηθεί και το υπολειμματικό οξυγόνο στο σμάλτο, που μειώνει παροδικά τη δύναμη συγκόλλησης, έχει απομακρυνθεί.
Δεν συνιστάται. Δεν υπάρχουν κλινικές μελέτες που να τεκμηριώνουν την ασφάλεια των λευκαντικών παραγόντων κατά την κύηση και τον θηλασμό, οπότε εφαρμόζεται η αρχή της προφύλαξης. Καθώς η λεύκανση είναι αισθητική θεραπεία, η αναβολή της δεν έχει καμία συνέπεια για την υγεία των δοντιών.
Συνιστάται η λεύκανση να γίνεται μετά την ολοκλήρωση της ορθοδοντικής θεραπείας. Τα brackets και τα attachments καλύπτουν τμήματα του σμάλτου, με αποτέλεσμα ο λευκαντικός παράγοντας να μην έρχεται σε ομοιόμορφη επαφή με την επιφάνεια του δοντιού και το χρώμα να διαφοροποιείται. Μετά την αφαίρεσή τους, η λεύκανση εξασφαλίζει ομοιογενές αισθητικό αποτέλεσμα.
Ναι, με την τεχνική της εσωτερικής λεύκανσης, κατά την οποία ο λευκαντικός παράγοντας τοποθετείται στον μυλοειδή θάλαμο του δοντιού. Η δυσχρωμία στα απονευρωμένα δόντια οφείλεται συνήθως σε προϊόντα αποδόμησης του πολφικού ιστού ή του αίματος μέσα στην οδοντίνη. Απαραίτητη προϋπόθεση είναι η επαρκής ενδοδοντική θεραπεία και η στεγανή απομόνωση του ριζικού σωλήνα, ώστε να ελαχιστοποιείται ο κίνδυνος επιπλοκών. Πρόκειται για μια συντηρητική θεραπεία που διατηρεί την υγιή οδοντική ουσία.
Σύμφωνα με την Οδηγία 2011/84/ΕΕ, η χρήση λευκαντικών παραγόντων με συγκέντρωση υπεροξειδίου του υδρογόνου άνω του 0,1% δεν επιτρέπεται σε άτομα κάτω των 18 ετών. Επιπλέον, στους νέους ο μυλοειδής θάλαμος των δοντιών είναι ευρύτερος, γεγονός που αυξάνει την πιθανότητα ευαισθησίας.
Πρόκειται για ενδογενείς δυσχρωμίες, που ενσωματώνονται στους οδοντικούς ιστούς κατά τη διάπλαση των δοντιών, και γι’ αυτό ανταποκρίνονται λιγότερο προβλέψιμα στη λεύκανση. Οι δυσχρωμίες από τετρακυκλίνη, ιδίως οι γκρι-μπλε, απαιτούν συνήθως παρατεταμένα πρωτόκολλα και συχνά βελτιώνονται μόνο μερικώς. Στη φθορίωση, οι καφέ κηλίδες μπορεί να ανταποκριθούν, ενώ οι λευκές περιοχές υπασβεστοποίησης δεν λευκαίνουν περαιτέρω. Σε αυτές τις περιπτώσεις, ο συνδυασμός της λεύκανσης με ελάχιστα επεμβατικές τεχνικές ή με όψεις δίνει συνήθως το πιο ολοκληρωμένο αισθητικό αποτέλεσμα.
Οι λευκαντικές οδοντόκρεμες δρουν κυρίως μηχανικά, μέσω λειαντικών συστατικών που απομακρύνουν τις εξωγενείς χρωστικές από την επιφάνεια του σμάλτου. Ορισμένες περιέχουν επίσης ουσίες που προσφέρουν προσωρινό οπτικό αποτέλεσμα. Δεν μεταβάλλουν το ενδογενές χρώμα του δοντιού, το οποίο αλλάζει μόνο με τη χημική δράση των υπεροξειδίων. Οι οδοντόκρεμες με υψηλή λειαντικότητα, σε συνδυασμό με έντονο βούρτσισμα, μπορεί να συμβάλλουν μακροπρόθεσμα στην αποτριβή των οδοντικών ιστών.
Σύμφωνα με την ευρωπαϊκή νομοθεσία, τα προϊόντα ελεύθερης πώλησης επιτρέπεται να περιέχουν έως 0,1% υπεροξείδιο του υδρογόνου, συγκέντρωση με περιορισμένη κλινική αποτελεσματικότητα. Προϊόντα από μη ελεγχόμενες πηγές μπορεί να περιέχουν υψηλότερες συγκεντρώσεις ή όξινες ουσίες, με κίνδυνο χημικών εγκαυμάτων των ούλων, έντονης ευαισθησίας και διάβρωσης του σμάλτου, χωρίς προηγούμενη διάγνωση και χωρίς έλεγχο της εφαρμογής.
Για τον ενεργό άνθρακα δεν υπάρχουν επαρκή επιστημονικά δεδομένα που να τεκμηριώνουν λευκαντική δράση ή ασφάλεια. Πρόκειται για λειαντικό υλικό που μπορεί να προκαλέσει αποτριβή του σμάλτου και να εναποτεθεί στα όρια των αποκαταστάσεων. Η μαγειρική σόδα (διττανθρακικό νάτριο) έχει χαμηλή λειαντικότητα και μπορεί να απομακρύνει επιφανειακές χρωστικές, αλλά δεν μεταβάλλει το ενδογενές χρώμα των δοντιών. Ιδιαίτερα επιβλαβείς είναι οι αυτοσχέδιοι συνδυασμοί της με όξινα υλικά, όπως το λεμόνι, που προκαλούν διάβρωση του σμάλτου.
Σύμφωνα με την Οδηγία 2011/84/ΕΕ, λευκαντικά προϊόντα με συγκέντρωση υπεροξειδίου του υδρογόνου από 0,1% έως 6% διατίθενται αποκλειστικά σε οδοντιάτρους, ενώ συγκεντρώσεις άνω του 6% απαγορεύονται για αισθητική χρήση. Εκτός οδοντιατρείου, επομένως, είτε χρησιμοποιούνται προϊόντα χωρίς ουσιαστική λευκαντική δράση, είτε η διαδικασία γίνεται εκτός νομικού πλαισίου. Επιπλέον, χωρίς προηγούμενη κλινική εξέταση δεν διαγιγνώσκονται καταστάσεις όπως η τερηδόνα, οι εκτεθειμένες ρίζες ή οι ανεπαρκείς αποκαταστάσεις, που αυξάνουν τον κίνδυνο επιπλοκών.
Κώστας Δημάκος, Χειρουργός Οδοντίατρος
Τελευταία ενημέρωση: Οκτώβριος 2026